Susam Ne Zaman Sulanır? Kaç Defa? Susamda Sulama
Susam sulama: su ihtiyacı, çiçeklenme ve kapsül dolum dönemi, ikinci ürün sulaması, fazla suyun kök çürüklüğüne etkisi, su birikmesi, son su ve yöntemler.
Susam, kuraklığa görece dayanıklı bir bitkidir; ama bu, sulamanın önemsiz olduğu anlamına gelmez. Özellikle çiçeklenme ve kapsül dolum döneminde verilen su verimi belirgin artırır. Öte yandan susam, su birikmesine diğer pek çok bitkiden daha hassastır. Bu yazıda susamın ne zaman ve nasıl sulanacağını anlatıyoruz.
Susamın Su İhtiyacı
Susam, derine inen kökleri sayesinde topraktaki nemi iyi kullanır ve kurak şartlarda yaşamaya devam edebilir. Ancak yüksek verim için gelişme döneminde yeterli suya ihtiyaç duyar. Su ihtiyacı çıkıştan sonra yavaş artar, çiçeklenme ve kapsül dolum döneminde en yüksek seviyeye ulaşır, olgunlaşmaya doğru azalır. Yaz yağışı olmayan Ege, Akdeniz ve Güneydoğu bölgelerinde ekonomik verim için sulama gereklidir.
Çiçeklenme ve Kapsül Dolum Dönemi
Susamda en kritik sulama dönemi çiçeklenme ve kapsül dolum dönemidir. Bu dönemde su eksikliği çiçeklerin dökülmesine, kapsül sayısının azalmasına ve danelerin küçük kalmasına yol açar. Susam uzun bir dönem boyunca çiçek açtığı için bu dönemde toprağın nemli tutulması, hem alt hem üst kapsüllerin iyi dolmasını sağlar.
İkinci Üründe Sulama Yoğunluğu
İkinci ürün susam, yazın en sıcak ve kurak döneminde büyür. Ekim kuru toprağa yapıldığı için önce çıkış için sulama gerekir. Bitki kısa sürede büyüyüp çiçeklenmeye geçtiği için su ihtiyacı sıkışık bir zamana yayılır. Bu yüzden ikinci ürün susamda sulama aralıkları ana ürüne göre daha kısa olabilir ve su kaynağının yeterliliği ekimden önce değerlendirilmelidir.
Fazla Suyun Kök Çürüklüğüne Etkisi
Susam, kökleri uzun süre ıslak kaldığında hızla zarar görür. Fazla sulama, toprağın havasını keser, kökler nefes alamaz ve topraktaki mantarlar kök ve kök boğazı çürüklüğüne yol açar. Solgunluk ve kök çürüklüğü gibi hastalıkların önemli bir kısmı, fazla ve düzensiz sulamayla ortaya çıkar. Bu nedenle susamda sık ve bol sulama yerine, ihtiyaç duyulduğunda kontrollü sulama yapılmalıdır.
Su Birikmesinin Zararı
Tarlanın çukur yerlerinde biriken su, susam bitkilerinin birkaç gün içinde solmasına ve ölmesine yol açabilir. Özellikle sıcak havada su altında kalan susam, çok hızlı zarar görür. Bu yüzden susam için tarlanın iyi tesviye edilmiş olması ve fazla suyun tarladan uzaklaşabilmesi önemlidir. Ağır ve su tutan toprakların susam için uygun olmamasının sebebi de budur.
Hasada Yakın Sulamanın Kesilmesi
Susamda alt kapsüller sararmaya başladığında sulama kesilir. Bu dönemde verilen su olgunlaşmayı geciktirir, bitkiyi yeniden büyümeye yöneltir ve hasadı yağmurlu döneme itebilir. Ayrıca hasat sırasında toprağın kuru olması, kesilen demetlerin tarlada kurutulması için de gereklidir. Son sulama, kapsüllerin büyük kısmının dolduğu döneme göre planlanmalıdır.
Sulama Yöntemleri
- Karık sulama: Yaygın bir yöntemdir. Su sıra arasındaki karıklardan verilir, bitkinin gövdesi ıslanmaz. Karıkların sonunda su birikmemesine dikkat edilmelidir.
- Damla sulama: Suyu doğrudan kök bölgesine verir, su birikmesi riskini en aza indirir ve gübreyle birlikte uygulanabilir. Susam için en uygun yöntemlerden biridir.
- Yağmurlama sulama: Çıkış için uygundur; ancak çiçeklenme döneminde yaprakları ve çiçekleri ıslatarak hastalık riskini artırabilir.
- Salma sulama: Su birikmesine ve kaymak tabakasına yol açtığı için susamda önerilmez.
Sulamada Sık Yapılan Hatalar
- Salma sulamayla tarlada su biriktirmek.
- Çiçeklenme döneminde sulamayı geciktirmek.
- Sık ve bol sulayarak kök çürüklüğüne zemin hazırlamak.
- Hasada yakın sulamaya devam edip olgunlaşmayı geciktirmek.
- İkinci üründe çıkış suyunu vermemek.
Sıkça Sorulan Sorular
Susam ne zaman sulanır?
En kritik dönem çiçeklenme ve kapsül dolum dönemidir. İkinci üründe çıkış için de sulama gerekir.
Susam kaç defa sulanır?
Bölgeye, toprağa ve ekim şekline göre değişir. Ana üründe genellikle birkaç sulama yeterlidir; ikinci üründe aralıklar daha kısadır.
Susam çok su ister mi?
Hayır. Kuraklığa görece dayanıklıdır, ama yüksek verim için kritik dönemlerde suya ihtiyaç duyar. Su birikmesine çok hassastır.
Susamda son su ne zaman verilir?
Alt kapsüller sararmaya başladığında sulama kesilir.
Susama hangi sulama yöntemi uygundur?
Damla ve karık sulama uygundur. Salma sulama su birikmesine yol açtığı için önerilmez.
TarlaTapan rehber yazıları sahada işe yarayan, uygulanabilir bilgiyi esas alır. Düzeltme ve önerileriniz için bize yazın.