İçeriğe geç
11°C
Piyasa ve Fiyatlar

Çiğ Süt Fiyatı: Yem Zamlanıyor, USK Hâlâ Masaya Gelmiyor

Çiğ süt tavsiye fiyatı mayıstan beri 24,30 TL. Yem çuvalı 1.100-1.200 TL'ye çıktı, TÜSEDAD'a göre maliyet 29,92 TL oldu. USK ise hâlâ karar vermedi.

Muhammet Elma 7 Kasım 2026 6 dk okuma
Çiğ Süt Fiyatı: Yem Zamlanıyor, USK Hâlâ Masaya Gelmiyor

Çiğ süt tavsiye fiyatı 1 Mayıs 2026'dan beri litrede 24,30 TL. O günden bu yana yem çuvalı zamlandı, mazot zamlandı, süt fiyatı yerinde kaldı. Ulusal Süt Konseyi (USK) 30 Ekim'de toplandı ama yeni fiyat çıkmadı. 7 Kasım itibarıyla ulaşabildiğimiz haberlerde de açıklanmış yeni bir fiyat yok.

Reklam

Çiftçinin beklentisi büyük, sabrı ise tükeniyor. Çünkü bu gecikme ilk kez yaşanmıyor. USK, fiyatı geç açıklamayı neredeyse huy edindi; bedelini de her seferinde ahırdaki üretici ödüyor.

USK çiğ süt fiyatını neden açıklamadı?

USK, 30 Ekim toplantısında karar çıkmadığını bildirdi; ulaşabildiğimiz açıklamada bunun sebebine dair bir ayrıntı yok. Konunun ilerideki bir yönetim kurulu toplantısında yeniden görüşüleceğini duyurdu ama tarih vermedi. Aynı açıklamaya göre yeni karara kadar 24,30 TL uygulanmaya devam ediyor.

Oysa USK, 16 Temmuz'da fiyatı sabit bırakırken ekim ayında yeniden değerlendireceğini kendisi söylemişti. Ekim bitti, değerlendirme karara dönüşmedi. Üretici örgütlerinin tepkisi de tam burada başlıyor.

Reklam

Gecikme bu yıl kaçıncı kez yaşanıyor?

Bu yıl en az iki kez, ocakta ve ekimde, üretici beklediği tarihte fiyat göremedi. Yılın takvimi durumu tek başına anlatıyor:

TarihNe oldu?Fiyat (TL/litre)
7 Ocak 2026Üretici 1 Ocak için fiyat beklerken karar 7 Ocak'ta çıktı, fiyat 22 Ocak'ta başladı22,22
30 Nisan 2026Yeni fiyat açıklandı, 1 Mayıs'ta başladı24,30
16 Temmuz 2026Fiyat değiştirilmedi, ekime bırakıldı24,30
30 Ekim 2026Toplantı yapıldı, karar çıkmadı24,30

TÜSEDAD Başkanı Müslüm Doğru, ekim sonuna kadar açıklama gelmemesinin sektörün Konsey'e güvenini sarstığını söylüyor. Bir kurum takvimini kendisi koyup kendisi uymuyorsa, üreticinin ona güvenmesi zorlaşır.

Yem fiyatları ne kadar arttı?

Tire Süt Kooperatifi Başkanı Osman Öztürk'ün verdiği rakamlara göre yem çuvalı mayısta 800 TL idi, bugün 1.100-1.200 TL. Bu, altı ayda yüzde 37-50 arası artış demek. Aynı sürede tavsiye süt fiyatındaki artış sıfır.

Öztürk ayrıca İzmir'de son bir haftada çuvala 50 TL zam geldiğini, maliyetlerin ayda 2-3 kez arttığını söylüyor. Türkiye Damızlık Sığır Yetiştiricileri Merkez Birliği Başkanı İlhan Köten de yem fiyatlarının denetlenebilir olmasını istiyor. Öztürk'ün cümlesi durumu özetliyor: "Sütçüye dur derken, yemciye bir kez olsun dur, zam yapma diyen yok."

Bu rakamları çiftçinin hesabına çevirelim. Tavsiye fiyatla bir çuval yem almak için gereken süt şöyle değişti:

DönemYem çuvalıSüt fiyatıBir çuval için gereken süt
Mayıs 2026800 TL24,30 TLYaklaşık 33 litre
Kasım 20261.100 TL24,30 TLYaklaşık 45 litre
Kasım 20261.200 TL24,30 TLYaklaşık 49 litre

Yani üretici aynı çuval için altı ay öncesine göre 12-16 litre daha fazla süt veriyor. Tablodaki litreler bizim hesabımızdır ve çuval fiyatları tek bir üretici temsilcisinin rakamlarıdır. Yemin türüne ve bölgeye göre fiyat değişir.

Reklam

Çiğ süt maliyeti kaç lira?

TÜSEDAD hesabına göre ekim ayında bir litre sıcak çiğ sütün maliyeti 29,92 TL oldu. Tavsiye fiyatla arasındaki fark 5,62 TL. Yani üretici bu hesaba göre maliyetinin yaklaşık yüzde 19 altında satıyor.

Ancak USK'nın eylül hesabı çok farklı: 23,18 TL. İki kurum aynı süte bakıp litrede 6,16 TL ayrı sonuca varıyor. Farkın bir sebebi, hesapta kullanılan işletme örneğidir:

TÜSEDADUSK
Eylül maliyeti29,34 TL23,18 TL
Örnek alınan verimGünlük 30 litre (100 sağmal inek)Günlük 20 litre
Buzağı geliriBu ayrıntı haberlerde yer almıyorGiderden düşülüyor
24,30 TL'ye göre sonuçÜretici litrede 5,04 TL zarardaÜretici litrede 1,12 TL kârda

Üretici için asıl soru şu: kâr ettiği söylenen işletme kendi ahırı mı? Hangi hesabın kendi işletmesine yakın olduğunu görmek isteyen üretici, kendi yem, işçilik ve mazot giderini litreye bölerek karşılaştırabilir.

Üretici maliyetlerin altında nasıl eziliyor?

Baskı önce yemlikte görülüyor. TÜSEDAD'a göre yem satışları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 15-20 geriledi. Köten'e göre bazı küçük işletmelerde hayvanlar yalnız yaşam payını karşılayacak kadar besleniyor. Az yem de az süt ve daha az gelir demek.

Sonra üretim düşüyor. Öztürk, Ödemiş'te günlük sütün son bir haftada 1.600 tondan 1.400 tona indiğini aktarıyor. Tire ve Bayındır'da da düşüş olduğunu söylüyor. Aynı konuşmada kredi borçlarına dikkat çekiyor ve üreticinin en zor durumda olduğunu belirtiyor.

Üstelik zam geldiğinde de üretici rahatlamıyor. Köten, USK fiyat açıkladığı anda yem zamlarının arkasından geldiğini, artışın üreticinin eline geçmeden eridiğini anlatıyor. Bu yüzden talep yalnız süt fiyatı değil, yem ile süt arasında üreticiyi koruyacak bir denge kurulması.

Piyasa USK'yı beklemeden fiyat buluyor mu?

Evet, bazı bölgelerde üretici ve alıcı kendi fiyatını belirlemeye başladı. Edirne'de birlik başkanı Mustafa Suiçmez, sanayicilerle litrede 28,5 TL'de anlaşıldığını açıkladı. Isparta'nın Yalvaç ilçesinde bir kooperatif alım fiyatını 1 Kasım'dan itibaren 30 TL yaptığını duyurdu.

Bu, herkesin kurtulduğu anlamına gelmez. Öztürk'e göre İç Anadolu'da süt litresi 23 TL. Güçlü birliği olan bölge pazarlık yapıyor, olmayan bölgede küçük üretici tavsiye fiyatın bile altına itilebiliyor. Bu yüzden zamanında açıklanan bir ulusal fiyat, en çok örgütsüz üreticiyi korur.

Çiftçi USK'dan ne bekliyor?

Çiftçinin beklentisi üç başlıkta toplanıyor: tarih, gerçek maliyet ve yem denetimi.

  • Takvime uyulması: Fiyatın ne zaman açıklanacağı önceden belli olsun, söylenen tarihte karar çıksın.
  • Maliyete yakın fiyat: Doğru, fiyat baskısının enflasyonu çözmediğini ve üreticinin sektörden çekilme riskini büyüttüğünü savunuyor.
  • Yem tarafına da bakılması: Öztürk yem veya tarımsal akaryakıt desteği, Köten yem fiyatlarında denetim istiyor.

Süt fiyatını tutup yemi serbest bırakmak, terazinin yalnız bir kefesine basmaktır. İnek bekleyemez, yem borcu da bekleyemez. Masaya gelmek USK'nın lütfu değil, kuruluş sebebidir; üretici artık yalnız bir rakam değil, sözünde duran bir takvim bekliyor.

Kendi işletmenizin rakamını çıkarmak için süt sığırcılığında maliyet hesabı rehberine, gideri azaltmak için yem maliyetini düşürmenin yolları yazısına bakabilirsiniz. Toplantının ayrıntıları çiğ süt fiyatı Kasım 2026 haberimizde.

Sıkça Sorulan Sorular

USK çiğ süt fiyatı şu an kaç lira?

Tavsiye fiyat, yüzde 3,6 yağ ve yüzde 3,2 protein içeren inek sütü için üreticinin eline net 24,30 TL/litre geçecek şekilde uygulanıyor. Bu fiyat 1 Mayıs 2026'dan beri geçerli ve çiğ süt desteğini kapsamıyor.

Yeni çiğ süt fiyatı ne zaman açıklanacak?

Belli bir tarih yok. USK 30 Ekim'de karar çıkmadığını, konunun ilerideki bir yönetim kurulu toplantısında görüşüleceğini bildirdi ama gün vermedi.

Çiğ süt maliyeti neden iki farklı rakamla anılıyor?

TÜSEDAD ve USK farklı işletme örnekleri kullanıyor. TÜSEDAD eylül için 29,34 TL, USK 23,18 TL hesapladı. Verim varsayımı ve buzağı gelirinin giderden düşülmesi, öne çıkan farklardır.

Soğutma ve nakliye parası 24,30 TL'ye dahil mi?

Hayır. Bu giderler üretici örgütü tarafından karşılanıyorsa litreye 1,80 TL ek ödeme yapılır. Yağ veya proteindeki her 0,1 birimlik değişim için de 36 kuruş düzeltme uygulanır.

Süt ile yem arasındaki dengeyi nasıl hesaplarım?

Çuval fiyatını, elinize geçen litre fiyatına bölün. Çıkan sayı, bir çuval yem için kaç litre süt verdiğinizi gösterir. Sayı büyüdükçe durumunuz kötüleşiyor demektir.

Paylaş:
Muhammet Elma

TarlaTapan rehber yazıları sahada işe yarayan, uygulanabilir bilgiyi esas alır. Düzeltme ve önerileriniz için bize yazın.

Çiftçi hesaplama araçlarıMısır verimi ve nem kesintisi, hayvan gebelik takvimi, tarımsal destek takvimi.
Araçları gör

TarlaTapan Haftalık Çiftçi Bülteni

Yeni rehber yazıları, destek ve hibe duyuruları ve pazardaki fırsatlar e-postanızda.