İçeriğe geç
11°C
Mevzuat ve Politika

Sıcak Karkas Ağırlığı Esas Alınacak: %2 Fire Kalktı mı?

7 Kasım 2026 Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikle sığır karkası alımlarında fiyat sıcak karkas ağırlığına göre belirlenecek. %2 fire kesintisinin dayanağı kalmadı.

Muhammet Elma 8 Kasım 2026 5 dk okuma
Sıcak Karkas Ağırlığı Esas Alınacak: %2 Fire Kalktı mı?

Sığır karkası alımlarında fiyat artık sıcak tartıma göre hesaplanacak. Değişiklik 7 Kasım 2026 tarihli ve 33423 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı. Yayım tarihinde de yürürlüğe girdi.

Reklam

Besicinin en çok sorduğu şey belli: Kesimhanede düşülen %2 fire bitti mi? Kısa cevap evet, ama bunun nedeni yönetmelikte "fire kaldırıldı" diye bir cümle olması değil. Aşağıda resmî metinde ne yazdığını ve sahada ne değişeceğini sırayla anlattık.

Yönetmelikte ne değişti?

Sığır Karkasının Sınıflandırılmasına Dair Yönetmelik'te üç madde değişti. En önemlisi, pazar fiyatının belirlenmesinde esas alınan ağırlığın sıcak tartım olması. Değişen maddeler şunlar:

MaddeDeğişiklik
4. madde"Gıda ve Kontrol" ifadesi "Hayvancılık" olarak değiştirildi
9. maddeAğırlığın sıcak mı soğuk mu bildirildiğini soran bölüm kaldırıldı
13. madde, 2. fıkraPazar fiyatında esas alınan ağırlık sıcak tartım oldu

Yönetmeliği Tarım ve Orman Bakanlığı çıkardı. Yürütmesinden de Tarım ve Orman Bakanı sorumlu.

Reklam

Bu değişiklik kimleri ilgilendiriyor?

Değişiklik, hayvanını kesimhaneye karkas üzerinden satan herkesi ilgilendiriyor. Besici, kooperatif üzerinden satış yapan üretici ve sözleşmeli besi yapan işletme ilk sırada. Karkası satın alan kesimhaneler ve et işletmeleri de hesaplarını yeni kurala göre yapmak zorunda.

Canlı ağırlık üzerinden, yani kantarda tartılıp pazarlıkla satılan hayvanlar için bu yönetmelik bir şey değiştirmiyor. O satışta fiyatı yine iki tarafın anlaşması belirler. Karkas üzerinden satışa geçmeyi düşünen besici için ise sıcak tartım, hesabı kolaylaştıran bir adım.

Sıcak karkas ağırlığı nedir?

Sıcak ağırlık, hayvan kesilip karkas hazırlandıktan hemen sonra yapılan tartımdır. Soğuk karkas ağırlığı ise karkas soğuk odada bekletildikten sonra ölçülür. Soğuyan karkas su kaybeder, bu yüzden soğuk ağırlık her zaman biraz düşük çıkar.

Bu iki tartım arasındaki fark, yıllardır besici ile alıcı arasında tartışma konusuydu. Çünkü kaybın ne kadar olduğu her karkasta aynı değil.

Reklam

%2 fire kesintisi kalktı mı?

Evet, sıcak ağırlık esas alındığı için %2 fire kesintisinin dayanağı kalmadı. Hayvancılık Genel Müdürlüğü de duyurusunda "ilave fire kesintisi uygulanmayacak" dedi. Ancak yönetmelik metninde "fire" ya da "%2" kelimesi geçmiyor.

Eski uygulamada fiyat soğuk ağırlığa göre belirleniyordu. Soğutma kaybı da varsayımsal olarak %2 sayılıp ödemeden düşülüyordu. Taslak döneminde basına yansıyan haberler bu uygulamayı böyle anlatıyordu. Artık fiyat doğrudan sıcak tartıma bağlandığı için ayrıca bir soğutma kaybı düşmenin yeri kalmıyor.

Besicinin cebine ne kadar yansır?

Kesintinin kalkması, her 100 kilogram karkasta 2 kilogramın daha ödemeye girmesi demek. Hesap basit: Karkasın sıcak tartımını 0,02 ile çarparsanız, eskiden düşülen kiloyu bulursunuz.

Sıcak tartımEskiden düşülen fireArtık ödenen fazladan kilo
250 kg5 kg5 kg
300 kg6 kg6 kg
350 kg7 kg7 kg

Bu kiloyu karkasın kilogram fiyatıyla çarptığınızda bir hayvandan kazancınızı görürsünüz. Karkas fiyatı bölgeye ve kesimhaneye göre değiştiği için burada tek bir TL rakamı vermiyoruz. Bu hesap, alıcının fireyi kilo fiyatına yansıtmadığı durumda geçerlidir.

Kesimhaneye hayvan verirken neye dikkat etmeli?

Hayvanınızı verirken tartımın kesimden hemen sonra yapıldığını görün ve fişte sıcak tartımın yazmasını isteyin. Ödeme bu ağırlık üzerinden hesaplanmalı. Fişte ayrıca fire satırı görürseniz alıcıya dayanağını sorun.

  • Tartım fişini mutlaka alın ve saklayın.
  • Fişte karkas ağırlığının yanında tartım saatini kontrol edin.
  • Sözleşmeli satışta sözleşmede "soğuk ağırlık" ya da "fire" maddesi varsa yeni yönetmeliğe göre güncellenmesini isteyin.
  • Anlaşmazlıkta il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğüne başvurun.

Karkas sınıflandırmasında görev neden Hayvancılık Genel Müdürlüğü'ne geçti?

Yönetmeliğin 4. maddesindeki değişiklikle karkas sınıflandırma işlerinin yürütücüsü Hayvancılık Genel Müdürlüğü oldu. Daha önce bu görev Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü'ndeydi. Taslağa dair haberlerde sekretarya, eğitim ve kontrol görevlerinin devredileceği yazıyordu.

Bakanlık, değişiklikle uygulama birliği sağlanacağını ve üretici ile alıcı arasındaki ticaretin daha şeffaf, öngörülebilir olacağını açıkladı. Taslak haberlerine göre AB ülkeleri ve ABD'de de tartım sıcak yapılıyor.

Karkas ağırlığını artırmak için ne yapılabilir?

Fire kesintisinin kalkması, karkas ağırlığının doğrudan paraya dönüşmesi demek. Bu yüzden besi döneminin sonunda kazanılan her kilo daha görünür hale geliyor. Karkas ağırlığını belirleyen başlıca etken, besi süresindeki günlük canlı ağırlık artışıdır.

Günlük artışı rasyon, su, barınak ve hayvan sağlığı birlikte belirler. Bu konuyu besi sığırı beslemesi ve günlük canlı ağırlık artışı yazımızda ayrıntılı anlattık. Yem fiyatlarının yükseldiği dönemde kârı korumak için yem maliyetini düşürmenin yolları yazısına da göz atabilirsiniz.

Kesime gönderilecek hayvanın kesimden önceki gün aç ve susuz bırakılma süresi de karkas veriminde etkilidir. Bu konuda kesimhanenin uyguladığı kuralı önceden öğrenin. Hayvanın yorgun ve stresli gitmemesi için nakli kısa ve sakin tutun.

SSS

Sıcak karkas ağırlığı kuralı ne zaman yürürlüğe girdi?

7 Kasım 2026'da yürürlüğe girdi. Değişiklik, aynı gün 33423 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı ve yönetmelik yayım tarihinde yürürlüğe girer hükmü taşıyor.

Kesimhane artık %2 fire düşebilir mi?

Fiyat sıcak tartıma göre belirlendiği için soğutma kaybı adına ayrıca fire düşmenin dayanağı kalmadı. Hayvancılık Genel Müdürlüğü de ilave fire kesintisi uygulanmayacağını açıkladı.

Sıcak ile soğuk karkas ağırlığı arasındaki fark nedir?

Sıcak ağırlık kesimden hemen sonra, soğuk ağırlık ise karkas soğutulduktan sonra ölçülür. Soğutma sırasında su kaybı olduğu için soğuk ağırlık daha düşük çıkar.

300 kilo karkasta ne kadar fark eder?

Eski %2 kesintiyle 300 kilogramlık karkastan 6 kilogram düşülüyordu. Bu 6 kilogram artık ödemeye giriyor. Tutarı, karkasın kilogram fiyatıyla çarparak hesaplayabilirsiniz.

Kesimhane fire keserse nereye başvurmalıyım?

Önce tartım fişini ve ödeme belgesini saklayın. Ardından il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğüne başvurabilirsiniz. Sözleşmeli satışta sözleşmenizdeki ağırlık maddesini de yanınızda götürün.

Kaynak: Resmî Gazete, 7 Kasım 2026, Sayı 33423

Paylaş:
Muhammet Elma

TarlaTapan rehber yazıları sahada işe yarayan, uygulanabilir bilgiyi esas alır. Düzeltme ve önerileriniz için bize yazın.

İnek doğum tarihini hesaplayınTohumlama tarihini girin; tahmini buzağılama tarihini ve olası aralığı görün.
İnek doğum hesaplama

TarlaTapan Haftalık Çiftçi Bülteni

Yeni rehber yazıları, destek ve hibe duyuruları ve pazardaki fırsatlar e-postanızda.