آب‌وهوا و خاک مناسب برای درخت گردو
اقلیم مناسب گردو، نیاز سرمایی، سرمای دیررس، خاک و آب زیرزمینی و جاهایی که نباید گردو کاشت.
گردو در اقلیم معتدل با زمستان سرد و تابستان طولانی و گرم رشد میکند. درخت در خواب زمستانه تا حدود ۲۵- درجه را تحمل میکند، اما گل‌ها و میوه‌های ریز در ۱- درجه سرما می‌زنند. بهترین زمین آفتاب‌گیر، دور از سرمای دیررس بهاره و با جریان هوای سرد به پایین است، با خاک عمیق (دست‌کم ۲ متر)، زهکشدار و سطح آب زیرزمینی پایین‌تر از ۲٫۵ تا ۳ متر. در ایران گردو در بیشتر استان‌های کوهستانی و دره‌های معتدل کشت می‌شود.
خاستگاه و مناطق کشت
گردوی معمولی بومی کوهستان‌های آسیای میانه، قفقاز، ایران و آناتولی است و از دیرباز از راه ایران به مدیترانه رسید؛ به همین دلیل در جهان «گردوی ایرانی» (Persian walnut) نامیده می‌شود. بزرگ‌ترین تولیدکنندگان امروز چین، آمریکا (کالیفرنیا)، ایران، ترکیه و شیلی هستند.
آب‌وهوای مناسب برای درخت گردو
- تحمل سرما: حدود ۲۵- درجه در خواب.
- جوانه‌ی بسته: تا حدود ۳- درجه.
- گل و میوه‌ی ریز: آسیب از حدود ۱- درجه.
- سرشاخه‌های چوبی‌نشده‌ی پاییزه: بین ۹- تا ۱۲- درجه سرما می‌زنند.
- گرما: بالای ۳۵ درجه آفتاب‌سوختگی پوست سبز و تیرگی مغز.
- نیاز سرمایی: بسته به رقم ۵۰۰ تا ۲۰۰۰ ساعت زیر ۷ درجه؛ در مناطق خیلی گرم برگ‌دهی نامنظم و تشکیل میوه ضعیف است.
- ارتفاع: از سطح دریا تا حدود ۱۷۰۰ متر در عرض‌های مناسب؛ در ایران در ارتفاعات بیشتر هم در دره‌های گرم‌تر کشت می‌شود.
سرمای دیررس، بزرگ‌ترین خطر
یک شب یخبندان بین باز شدن جوانه و تشکیل میوه ممکن است محصول سال را نابود کند: گل‌های نر سرمازده گرده نمی‌دهند و گل‌های ماده‌ی سرمازده میوه نمی‌بندند. راه‌حل: زمین با جریان هوای مناسب و ارقام دیربرگ‌ده.
خاک و آب زیرزمینی
- خاک عمیق، سبک و زهکشدار، pH حدود ۶ تا ۷.
- پرهیز از خاک رسی سنگین، شور یا خیلی آهکی.
- ریشه‌ی راست گردو ۲ تا ۴ متر پایین می‌رود و با رسیدن به آب خفه می‌شود؛ در زمین‌های با سطح آب بالا درختان معمولاً در ۵ تا ۷ سالگی خشک می‌شوند.
- پیش از کاشت، یک چاله‌ی آزمایشی حدود ۲ متر بکنید و خاک را در چند عمق آزمایش کنید.
شیب و جهت زمین
- هوای سرد در شب‌های صاف به پایین شیب می‌رود؛ میانه‌ی دامنه چند درجه گرم‌تر از کف دره است.
- جریان هوا برگ‌ها را زود خشک میکند و بیماری کمتر می‌شود.
کجا گردو نکاریم؟
- کف درهها و گودال‌های سرماگیر.
- دشت‌های کم‌زهکش با آب زیرزمینی بالا.
- خاک کم‌عمق روی سنگ.
- رس سنگین و خفه.
- زمین دیم بدون آبیاری در مناطق با تابستان طولانی و خشک.
- حیاط‌های کوچک، نزدیک خانه و باغچه‌ی سبزی.
راهنماهای دیگر گردو
پرسش‌های متداول
درخت گردو در چه آب‌وهوایی رشد میکند؟
معتدل با زمستان سرد (۵۰۰ تا ۲۰۰۰ ساعت سرما)، تابستان گرم و طولانی و بدون سرمای بهاره هنگام گلدهی.
بهترین اقلیم برای گردو کجاست؟
درهها و دامنههای معتدل با جریان هوا، خاک عمیق و آب کافی.
آیا گردو در مناطق گرم رشد میکند؟
فقط اگر زمستان به اندازهی کافی سرد باشد و آبیاری تابستانه فراهم باشد.
چه خاکی برای گردو مناسب است؟
عمیق، سبک، زهکشدار با pH حدود ۶ تا ۷ و بدون آب ایستاده.
چرا گردو را گردوی ایرانی می‌نامند؟
چون ایران بخشی از خاستگاه آن است و گردو از راه ایران به اروپا رسید.
راهنماهای TarlaTapan بر توصیه‌های عملی و آزموده‌شده در مزرعه تکیه دارند. برای اصلاحات و پیشنهادها به این نشانی بنویسید: info@tarlatapan.tr.