Korunga Ne Zaman Biçilir, Yılda Kaç Biçim Alınır?
Korunganın biçim dönemini, kıraç ve sulanan tarladaki biçim sayısını, yem kalitesini ve yaprakları dökmeden kurutma yöntemini ayrıntılı anlatıyoruz.
Korunga, ot için çoğunlukla çiçeklenme başlangıcında biçilir; kıraç koşullarda genellikle yılda 1 biçim alınır. Yağışlı veya sulanabilir tarlada ikinci biçim mümkün olabilir. Gaziantep İl Tarım ve Orman Müdürlüğü kıraçta çiçeklenme başlangıcını, sulanabilir yerde tam çiçeklenmeyi önerir.
Korunga yetiştiriciliğinin ekimden hasada tüm aşamalarını tek yerde görmek için korunga yetiştiriciliği rehberimize göz atabilirsiniz.
Biçimi çok geciktirmek sapları kalınlaştırıp ot kalitesini düşürür; çok erken biçmek ise ürün miktarını sınırlar. Korungada yapraklar besin değerinin önemli bölümünü taşır ve hasat, kurutma, balyalamada kolayca dökülebilir. Bu nedenle doğru gelişme dönemini seçip yaprakları koruyacak şekilde çalışın.
Korunga biçim zamanı nasıl anlaşılır?
Bitkinin tomurcuklanma ve çiçeklenme durumuna bakın. Korungada çiçek salkımının alt kısmı önce açar, çiçeklenme yukarı doğru ilerler. Tarlanın bir bölümünde değil, temsil eden birkaç noktada gelişmeyi kontrol ederek biçime karar verin.
Bingöl Üniversitesi’nin baklagil yem bitkileri yayını ot için en uygun dönemi çiçeklenme başlangıcı olarak belirtir. Gaziantep İl Tarım ve Orman Müdürlüğü kıraç şartlarda başlangıç çiçeklenmesini, sulanabilir koşullarda tam çiçeklenmeyi önerir. Bu önerileri tarlanın su durumuna göre uygulayın.
Kıraç ve sulu arazide biçim farkı
Kıraç alanda korunga çoğunlukla yılda bir biçim verir. Kuraklıkta yeniden sürme yavaş olabilir ve ikinci biçim için yeterli nem kalmayabilir. Yağışlı geçen yıl veya sulanabilir tarlada ikinci biçim alınabilir; ancak bu her yıl tekrarlanacak sabit bir sayı değildir.
Sulama korunganın büyümesini desteklese de biçim sonrası gelişmesi yonca kadar hızlı olmayabilir. İkinci biçimi planlarken ilk biçimden sonra bitkinin yeni sürgünlerini, toprak nemini ve kalan büyüme dönemini kontrol edin. Bitkiyi zorlayacak kadar erken veya üst üste biçmeyin.
İlk biçim ve tesis yılı
Korunga ekildiği yıl yavaş gelişir. Gaziantep İl Tarım ve Orman Müdürlüğü kurak koşullarda ilk yıl ot ve tohum ürünü alınamayabileceğini bildirir. İlk yıl hedef, genç bitkilerin kök ve taç yapısını kurmasına izin vermektir; güçlü ot elde etmeyi beklemek doğru olmayabilir.
Yabancı ot baskısı varsa temizlik biçimi yapılabilir; ancak bunun yüksekliği ve zamanı korungayı zayıflatmamalıdır. Tarlayı ilk yıl otlatmaya açmayın. Tesisin sıklığını ve yabancı ot durumunu izleyerek sonraki üretim yılının biçim planını hazırlayın.
Biçimi geciktirmenin kaliteye etkisi
Çiçeklenme ilerledikçe saplar kalınlaşır ve odunlaşır. Kuru madde verimi artabilse de protein ve sindirilebilirlik düşebilir. Bu nedenle yalnızca tonajı yükseltmek için biçimi sürekli ertelemeyin. Hayvanların rasyonunda kullanacağınız kaba yemin kalitesi de hedefiniz olmalıdır.
Yağış, sıcaklık ve bitkinin gelişme hızı aynı tarihte her yıl aynı biçim dönemini oluşturmaz. Takvim günü yerine salkımdaki çiçeklenme oranını ve gövdenin durumunu gözleyin. Ot üretiminde çiçeklenme başlangıcı çoğu kaynakta kalite-verim dengesi için uygun gösterilir.
Biçim yüksekliği ve bitkinin yeniden sürmesi
Biçim sırasında taç ve alt sürgünleri zedelemeyin. Gaziantep İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün broşürü belirli biçim yüksekliği vermemektedir; bu nedenle her tarla için tek bir santimetre değeri uydurmayın. Makinanın bıçak yüksekliğini yerel teknik tavsiyeye ve tarlanın yüzeyine göre ayarlayın.
Toprak yüzeyine çok yakın biçim, taç zararına ve sonraki gelişmenin zayıflamasına neden olabilir; yüksek biçim de ürünün bir kısmını tarlada bırakır. Düzgün tesviye, biçim makinesini güvenli çalıştırmaya yardım eder. Biçimden sonra bitkiyi izleyin ve yeniden sürme için nem ve zaman olup olmadığını değerlendirin.
Kurutma ve yaprak kaybını azaltma
Korunga kuru otunda yaprak dökümü önemli kalite kaybıdır. Saplar kururken yapraklar daha hızlı gevrekleşir; tırmık, çevirme ve balyalama sırasında yere dökülebilir. Bu yüzden ot aşırı kuruyup kırılganlaşmadan, yaprakların esnek olduğu koşullarda toplama işlemlerini tamamlayın.
Otun depolanacak nem düzeyine gelmesini sağlayın; nemli balya ısınabilir ve küflenebilir. Tırmığı düşük hızda çalıştırın, gereksiz geçiş yapmayın, balyayı sürüklemeyin. Kuru ve havalandırılan depolama alanı hazırlayın. Balya kalitesini yaprak oranı, koku, renk ve küf varlığıyla değerlendirin.
Otlatma ve biçim kararını ayırma
Korunga hayvanlara yeşil veya kuru ot olarak verilebilir. Otlatma ile biçim üretim hedefleri aynı değildir; yoğun ve kontrolsüz otlatma genç tesisi zayıflatabilir. Hayvanın tarlaya girişini bitkinin köklenmesi ve otlatma planına göre belirleyin.
Korunga tanenleri köpüklü şişkinlik riskini azaltır, fakat bu durum hayvanları uzun süre aç bıraktıktan sonra birden yoğun baklagil otuna salmayı doğru kılmaz. Yeme geçişi kademeli yapın ve rasyonun bütününü değerlendirin. Hayvan davranışını biçim kadar yakından izleyin.
Yılda kaç biçim alınır?
Korunganın biçim sayısı bölge ve su koşuluna bağlıdır. Kıraçta bir biçim yaygındır; yağışlı veya sulanabilir koşulda ikinci biçim mümkün olabilir. Kaynaklar arasında farklı çeşit ve yöre bilgileri bulunduğundan, kendi tarlanızdaki yıllık kayıtla plan yapın.
Biçim sayısını artırmak için olgunlaşmamış bitkiyi kesmeyin ve yeterli yeniden sürme süresi bırakın. Kuru ot verisini her biçim için ayrı tartın. İkinci biçim alınmadıysa bunu başarısızlık değil, bitkiyi korumaya yönelik uygun karar olarak değerlendirin.
Biçim öncesinde farklı sıra ve tarla bölümlerinde çiçeklenmeyi kontrol edin; yalnızca kenardaki erken gelişmiş bitkiye bakarak bütün tarlaya karar vermeyin. Hasat sonrası otun tarlada ne kadar sürede kuruduğunu ve tırmıklama sırasında ne kadar yaprak kaldığını not edin. Aynı tarlada yıllar içinde yapılan bu kayıtlar, biçim gününü ve makine ayarını bölgenize göre iyileştirmenizi sağlar. Balyaları yağıştan koruyacak depolama alanını hasat başlamadan hazırlayın.
Biçim makinesinin bıçağını tarla yüzeyindeki taş ve tümsekleri dikkate alarak ayarlayın. Zemin çok alçak kesime zorluyorsa önce tesviyeyi iyileştirin. Hasat sırasında yapraklı kısmı tarlada bırakacak yüksek hızdan kaçının. Biçilen otu aynı gün kurutmaya ve toplamaya zorlamayın; hava koşullarına göre esnek bir hasat penceresi kurun.
Biçimden sonra balyaları yağıştan korumak için taşıma ve depolama düzenini önceden hazırlayın. Kuruyan yaprakların tarlada kalması, biçilen ürünün tartı ağırlığı ile hayvana ulaşan yem miktarı arasında fark yaratabilir. Her biçimde depoya giren ürünü ve kaybı ayrı kaydedin. Bu kayıtlar gelecek sezon biçim zamanını yalnızca görüntüye göre değil, gerçek kullanım sonucuna göre belirlemenize yardım eder.
Sıkça Sorulan Sorular
Korunga ne zaman biçilir?
Ot için genellikle çiçeklenme başlangıcında biçilir; sulanabilir tarlada tam çiçeklenmeye kadar beklenebilir.
Korunga yılda kaç defa biçilir?
Kıraçta çoğunlukla yılda 1, yağışlı veya sulanabilir koşullarda 2 biçim görülebilir.
Korunga hangi ayda biçilir?
Ay bölgeye ve rakıma göre değişir; takvim yerine çiçeklenme başlangıcını izleyin.
Korunga geç biçilirse ne olur?
Saplar kalınlaşıp odunlaşır; kuru madde artabilse de yem kalitesi gerileyebilir.
Korunga biçiminden sonra hızlı büyür mü?
Korunga yeniden sürer, ancak biçim sonrası gelişmesi çoğu koşulda yonca kadar hızlı değildir.
Kaynaklar
TarlaTapan rehber yazıları sahada işe yarayan, uygulanabilir bilgiyi esas alır. Düzeltme ve önerileriniz için bize yazın.