100 Koyun Projesi Şartları: Kimler Başvurabilir?
100 koyun projesi şartları: Kırsalda Bereket Küçükbaşa Destek Projesi'nde kimler başvurabilir, istenen belgeler, puanlama, kredi, sigorta ve satış yasağı.
100 koyun projesi şartları kısaca şunlardır: Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı, 18 yaşını doldurmuş bir gerçek kişi olmak. Hayvan sahibiyseniz TÜRKVET kaydınızda en fazla 105 dişi anaç küçükbaş bulunmalıdır. Aynı haneden yalnız bir kişi ve yalnız bir işletme için başvurulur. Kamu çalışanları, tüzel kişiler ve bazı başka projelerden yararlananlar başvuramaz. Halk arasında "100 koyun projesi" denen bu destek, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın Kırsalda Bereket Küçükbaşa Destek Projesi'dir.
Bu yazıdaki bütün şartlar, Bakanlık Hayvancılık Genel Müdürlüğü'nün (HAYGEM) 1 Nisan 2026'da yayımladığı "Kriter ve Başvuru Şartları" metninden alınmıştır. Şartlar her etapta değişebilir. Başvurmadan önce il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğünden güncel metni mutlaka isteyin.
100 koyun projesi nedir?
100 koyun projesi, Bakanlığın üreticiye 95 dişi ve 5 erkek olmak üzere 100 baş küçükbaş hayvan verdiği destek projesidir. Resmî adı Kırsalda Bereket Küçükbaşa Destek Projesi'dir. Hayvanlar Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü'nün (TİGEM) işletmelerinden temin edilir.
Bakanlık metnine göre projenin amacı küçükbaş üreten işletme ve anaç hayvan sayısını artırmak, kırmızı et arzını sürdürülebilir kılmaktır. Gençlerin ve kadınların üretime katılması ve meraya dayalı üretimin daha kârlı hâle gelmesi de hedefler arasındadır. Proje 2026-2028 yıllarında uygulanacak şekilde planlanmıştır.
Hayvanlar bedava verilmez. Hak sahibi, hayvanın bedelini peşin ya da Ziraat Bankası Temel Hayvancılık Kredisi ile öder. Fiyat, teslim tarihinde TİGEM'in bu projeye özel yayımladığı satış fiyatıdır.
Kimler başvurabilir?
Projeye işletmesi olan ya da olmayan, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı her gerçek kişi başvurabilir. Bakanlık metnindeki temel şartlar şunlardır:
- Hâlihazırda küçükbaş yetiştiren kişinin, 31.12.2025 tarihli TÜRKVET kaydına göre en fazla 105 dişi anaç küçükbaşı olmalıdır. Anaç, 450 gün ve üzeri yaştaki dişi hayvandır.
- 106 ve üzeri dişi anacı olan işletmeler başvuramaz.
- Her yetiştirici yalnız 1 işletmesi için başvurabilir.
- Aynı haneden yalnız 1 kişi başvurabilir.
- Kiralık işletmeyle başvuranlardan noter onaylı, en az 3 yıllık kira sözleşmesi istenir.
İşletmesi olmayan kişi de başvurabilir. Ancak hak sahibi olursa, TİGEM'in bilgilendirmesinden sonra 5 iş günü içinde başvurduğu yerde istenen kapasitede işletme açmak zorundadır. Başvuru sırasında ikamet belgesi aranmaz. Ama hayvanları teslim aldığında, işletmenin bulunduğu il veya ilçede oturmak zorunludur.
Kimler başvuramaz?
Bakanlık metninde başvuru yapamayacaklar tek tek sayılmıştır. Haberlerde çoğu zaman eksik verilen bu liste, başvurudan önce mutlaka kontrol edilmelidir:
- Kamu kurum ve kuruluşları ile tüzel kişilikler.
- Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan personel.
- 18 yaşından küçükler.
- 5488 sayılı Kanun kapsamında cezalandırılmış olanlar.
- Uzman Eller ve Genç Çiftçi projelerinden yararlananlar.
- Kırsalda Bereket Hayvancılığa Destek Projesi'nde asil hak sahibi olarak TİGEM listesine girenler; hayvanını teslim almış olsun ya da olmasın.
- 31.12.2025 tarihli TÜRKVET kaydına göre aile işletmesi statüsü dışında büyükbaş işletmesi olanlar. Metinde bu sınır "1-20 baş üstü sığır + manda" olarak geçer.
Kırsalda Bereket Hayvancılığa Destek Projesi'nde yedek hak sahibi olup hayvan almamış olanlar başvurabilir. Ancak iki projeden birinde hayvan almaya çağrıldıklarında diğerindeki hak sahipliğinden vazgeçmek zorundadır. Yetiştirici bu projeden yalnız bir kez yararlanır.
İşletme kapasitesi şartı nedir?
İşletme kapasitesi şartı, yeni gelecek 100 hayvanı ve doğacak yavruları alacak ağılın bulunmasıdır. Bakanlık metnine göre hak sahibi, krediye ya da TİGEM işletmesine gitmeden önce il veya ilçe tarım müdürlüğünden bir kapasite raporu almalıdır.
Ağıl şu hayvanları alacak büyüklükte olmalıdır:
- 13 ay ve üzeri yaşta 95 baş dişi,
- 13 ay ve üzeri yaşta 5 baş erkek,
- 0-6 aylık 100 baş kuzu ya da oğlak,
- ve işletmede hâlihazırda bulunan hayvanlar.
Bu şart, yalnız 100 baş için değil, doğacak yavrularla birlikte yaklaşık iki katı hayvan için yer olması demektir. Ağıl ölçüleri için dizinin ağıl yazısındaki baş başına taban alanı hesabı kullanılabilir.
Başvuruda hangi belgeler istenir?
Başvuruda dilekçe, başvuru formu ve kimlik fotokopisi zorunludur; diğer belgeler varsa eklenir ve puan getirir. Bakanlık metnindeki liste şöyledir:
- Başvuru dilekçesi (Ek-1) ve başvuru formu (Ek-2).
- Nüfus cüzdanı fotokopisi.
- Varsa veteriner hekim, ziraat mühendisi ya da gıda mühendisi diploması veya çıkış belgesi.
- Varsa gazi, engelli ya da birinci derece şehit yakını olduğunu gösteren belge.
- Varsa küçükbaş hayvancılıkla ilgili eğitim belgesi, sertifika ya da diploma.
- Varsa birinci derece tarımsal amaçlı örgüt üyeliği belgesi.
Metne göre Bakanlığın "Tarım Orman Akademi" sitesinden ücretsiz alınan katılım belgesi ya da sertifika da geçerlidir. Bu, eğitim belgesi olmayanlar için en kolay ek puan yoludur. Başvuru için 15 TL döner sermaye ücreti alınır.
Başvurular nasıl puanlanır?
Başvurular 100 puan üzerinden değerlendirilir ve her il için ayrı puan sıralaması yapılır. Bakanlık metnine göre şu durumlara ek puan verilir:
- Kadın yetiştirici olmak.
- Genç olmak: 31.12.2025 itibarıyla 41 yaşından gün almamış olmak.
- Gazi, engelli ya da birinci derece şehit yakını olmak.
- Birinci derece tarımsal amaçlı örgüte üye olmak.
- Veteriner hekim, ziraat mühendisi ya da gıda mühendisi olmak.
- Küçükbaş hayvancılık eğitim sertifikasına sahip olmak.
- Aile işletmesi olmak: anaç koyun ve keçi sayısı 1-100 baş olan işletmeler.
- Sahip olunan dişi anaç sayısı, TÜRKVET'teki kayıt süresi ve aktiflik durumu.
- 2025 yılı ÇKS kaydındaki tarım arazisi (dikili tarım arazisi hariç).
Puanlar eşitse sıralama şu önceliğe göre yapılır: kadın olmak, daha genç olmak, işletmenin daha önce açılmış olması ve e-belge sistemine daha erken başvurmuş olmak. HAYGEM ve TİGEM'in her il için belirlediği ırklar dışındaki ırk talepleri değerlendirmeye alınmaz.
Başvuru nereye ve ne zaman yapılır?
Başvuru, işletmenin bulunduğu ya da açılacağı yerdeki il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğüne yapılır. Başvuruyu kişinin kendisi ya da noter onaylı vekili yapabilir. Başvurular, müdürlüklerce Hayvancılık Proje Başvuru Sistemi'ne girilir.
2026 yılı başvuruları 1 Nisan 2026'da başladı ve 30 Nisan 2026 mesai bitiminde sona erdi. Başvuru süresinden sonra askı ve itiraz süreci yaşanır; ardından iller listelerini HAYGEM'e gönderir. HAYGEM il bazında puan sırasına göre listeyi TİGEM'e iletir. TİGEM de hak sahiplerine fiyatı ve teslim yerini duyurur.
Proje 2026-2028 yıllarını kapsadığı için sonraki başvuru dönemleri Bakanlık duyurusuyla ilan edilecektir. Yeni etabın tarihleri için HAYGEM'in duyurularını ve il müdürlüğünü takip edin; tarih vermeyen sosyal medya paylaşımlarına itibar etmeyin.
Kredi, sigorta ve bakım desteği
Hak sahibi, hayvan bedelini peşin ya da Ziraat Bankası Temel Hayvancılık Kredisi ile ödeyebilir. Bakanlık metnine göre kredi başvurusu, hak sahipleri açıklandıktan sonra banka tarafından değerlendirilir. Faiz indirimi, vade ve ödemesiz dönem gibi ayrıntıları başvuru anında bankadan öğrenin; bunlar Cumhurbaşkanı kararlarıyla belirlenir ve değişebilir.
Hayvanlar 1 yıllık TARSİM sigortası yapılmış olarak teslim edilir. Sonraki yılın sigorta gideri hak sahibine aittir.
Bakanlık metnine göre ayrıca bakım ve besleme bedeli ödenir. Ödeme, teslimden sonraki ayda başlayarak 12 ay boyunca, 3 ayda bir hayvan başına 150 TL olarak TİGEM tarafından yapılır. Ödeme, il ve ilçe müdürlüklerinin denetiminde tespit edilen hayvanlar için yapılır.
Hayvanlar satılabilir mi?
Hayvanlar, TÜRKVET'e kaydedildiği tarihten itibaren 2 yıl içinde mücbir sebep dışında satılamaz. Bakanlık metnine göre satılması hâlinde, yetiştiricinin noter onaylı taahhütnamesindeki işlemler uygulanır.
Teslimden sonraki ilk 12 ayda hayvanlar 3 ayda bir, sonraki 12 ayda 6 ayda bir denetlenir. Yetiştirici hayvanlara başvurduğu işletmede bakmak zorundadır. Kendi adına başka bir işletmesi olsa bile, mücbir sebep dışında işletme değiştiremez.
Bu kurallar projeyi "al-sat" amacıyla kullanmayı engellemek içindir. Projeye girmeden önce, hayvanları en az iki yıl besleyecek mera, yem ve iş gücünüz olduğundan emin olun.
"Bir Sürü Olsun" projesi ile karıştırmayın
"Bir Sürü Olsun" projesi küçükbaş değil, büyükbaş projesidir. Et ve Süt Kurumu'nun 3 Kasım 2026 tarihli duyurusuna göre bu uygulamada gebe etçi ırk düve ve erkek hayvan, 15 gebe düve ile 1 erkek hayvandan oluşan gruplar hâlinde satılır. Başvurular 4 Kasım 2026'dan itibaren il ve ilçe tarım ve orman müdürlüklerine yapılmaktadır.
Duyuruya göre bu projede talep edilen her hayvan için 3.000 TL teminat yatırılır; bir grup (16 baş) için 48.000 TL eder. Teminat, başvuru sahibinin kendi adına ve bizzat yatırılmalıdır. Sosyal medyada iki proje sık sık birbirine karıştırılıyor; başvurmadan önce hangi projeye başvurduğunuzu il müdürlüğüne teyit ettirin.
Sıkça Sorulan Sorular
100 küçükbaş desteği için başvuru şartları nelerdir?
100 küçükbaş desteğine Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı, 18 yaşını doldurmuş gerçek kişiler başvurabilir. Hayvan sahibi olanların TÜRKVET kaydında en fazla 105 dişi anaç küçükbaş olmalıdır. Aynı haneden yalnız bir kişi başvurabilir; kamu çalışanları ve tüzel kişiler başvuramaz.
100 koyun projesi kaç TL?
100 koyun projesinde hayvan bedeli sabit değildir. Bakanlık metnine göre fiyat, teslim tarihinde TİGEM'in bu projeye özel yayımladığı satış fiyatıdır. Bedel peşin ya da Ziraat Bankası Temel Hayvancılık Kredisi ile ödenir.
100 koyun projesi hibe mi kredi mi?
100 koyun projesi hibe değildir; hayvanlar satın alınır. Hak sahibi bedeli peşin ya da kredi ile öder. Buna karşılık 1 yıllık TARSİM sigortası ve 12 ay boyunca bakım ve besleme bedeli ödemesi sağlanır.
Devletten alınan koyunlar satılabilir mi?
Devletten proje kapsamında alınan koyunlar 2 yıl içinde mücbir sebep dışında satılamaz. Satılırsa yetiştiricinin noter onaylı taahhütnamesindeki işlemler uygulanır. Bu sürede hayvanlar düzenli olarak denetlenir.
İşletmesi olmayan 100 koyun projesine başvurabilir mi?
İşletmesi olmayan kişi de 100 koyun projesine başvurabilir. Hak sahibi olursa, TİGEM'in bilgilendirmesinden sonra 5 iş günü içinde başvurduğu yerde gerekli kapasitede işletme açmak zorundadır. Teslim sırasında da işletmenin bulunduğu il veya ilçede oturmalıdır.
TarlaTapan rehber yazıları sahada işe yarayan, uygulanabilir bilgiyi esas alır. Düzeltme ve önerileriniz için bize yazın.