کاشت و پرورش درخت بادام: راهنمای کامل از نهال تا برداشت
راهنمای کامل پرورش درخت بادام: آب‌وهوا و سرمازدگی، ارقام و گرده‌افشانی، کاشت، آبیاری، کوددهی، هرس، آفات و بیماری‌ها، برداشت و عملکرد.
درخت بادام (Prunus dulcis) از درختان مقاوم به خشکی و خاک‌های فقیر است و ایران از تولیدکنندگان مهم بادام در جهان است؛ از چهارمحال و بختیاری، فارس، آذربایجان، خراسان و کرمانشاه تا قزوین و اصفهان. دو نقطه ضعف دارد: زود گل می‌دهد و سرمای دیررس بهاره گلها را میسوزاند، و بیشتر ارقام به رقم گرده‌دهنده و زنبور عسل نیاز دارند.
این راهنما درباره بادام درختی است، نه بادام زمینی که گیاهی کاملاً متفاوت است.
آب‌وهوا
- درخت در خواب زمستانه سرمای ۱۵− تا ۲۰− درجه را تحمل میکند.
- به حدود ۲۰۰ تا ۵۰۰ ساعت سرمای زیر ۷ درجه نیاز دارد.
- گل باز از حدود ۲− و میوه تازه تشکیل‌شده از حدود ۱− درجه آسیب می‌بیند.
- تابستان گرم و خشک برای پر شدن مغز و ترک خوردن پوست سبز مناسب است.
ارقام
ارقام بومی مانند شاهرودی، مامایی، ربیع و سفید اغلب خودناسازگارند و به گرده‌دهنده نیاز دارند. ارقام خارجی دیرگل مانند تونو، فرانیس و فراگنس برای مناطق سرمازده مناسب‌ترند.
کاشت
نهال پیوندی را در زمستان و در زمان خواب (آذر تا بهمن) یا اوایل اسفند بکارید. فاصله ۶ × ۶ یا ۷ × ۷ متر در باغ دیم و ۶ × ۵ متر در باغ آبی.
آبیاری و کوددهی
بادام دیم زنده می‌ماند، اما آبیاری قطره‌ای محصول را چند برابر میکند. کود دامی در زمستان، کود نیتروژنه در اواخر زمستان و بهار، و نوبتی سبک پس از برداشت توصیه می‌شود.
هرس
درخت را به فرم جامی با ۳ یا ۴ شاخه اصلی تربیت کنید؛ در درخت بارده هرس سبک، پس از برداشت یا در زمستان خشک.
آفات و بیماری‌ها
زنبور مغزخوار بادام، سوسک طوقه‌خوار (کاپنودیس)، شته، کنه، لکه غربالی، پیچیدگی برگ، مونیلیا و صمغ (گموز) از مشکلات رایج‌اند.
برداشت و عملکرد
برداشت از مرداد تا مهر، وقتی پوست سبز ترک خورد و خشک شد. درخت بالغ آبی حدود ۶ تا ۱۰ کیلوگرم مغز می‌دهد؛ درخت دیم بسیار کمتر.
همه راهنماهای بادام
- کاشت بادام در مناطق مختلف
- سرمازدگی بادام
- ارقام بادام و گرده‌افشانی
- کاشت بادام با هسته و نهال
- کود درخت بادام
- آبیاری درخت بادام
- هرس بادام
- آفات و بیماری‌های بادام
- بادام میوه نمی‌دهد
- برداشت بادام
- درخت بادام چند سالگی میوه می‌دهد
پرسش‌های متداول
درخت بادام چند سال بعد بار می‌دهد؟
حدود ۳ تا ۴ سال پس از کاشت نهال پیوندی؛ محصول کامل در ۶ تا ۸ سالگی.
آیا بادام به گرده‌دهنده نیاز دارد؟
بیشتر ارقام بله؛ ارقام خودبارور مانند تونو استثنا هستند.
بهترین زمان کاشت بادام چه موقع است؟
زمستان در دوره خواب درخت، از آذر تا اوایل اسفند.
آیا بادام در مناطق سردسیر رشد میکند؟
درخت مقاوم است، اما سرمای بهاره گلها را میسوزاند؛ ارقام دیرگل و جای مناسب ضروری است.
راهنماهای TarlaTapan بر توصیه‌های عملی و آزموده‌شده در مزرعه تکیه دارند. برای اصلاحات و پیشنهادها به این نشانی بنویسید: info@tarlatapan.tr.